Vô tiền khoáng hậu, TGKB (tiền gửi Kho bạc Nhà nước) hiện đã lên đâu đó trên 700 nghìn tỷ. Nói chung con số này cũng chưa phải là giới hạn vì quy mô có thể còn tiếp tục tăng.

Nói chung cái sai cơ bản của SBV trong khoảng thời gian gần đây là gần như chuyển phần lớn chức năng cung tiền và tài trợ thanh khoản của hệ thống sang phía KBNN (Kho bạc Nhà nước). Tức là KBNN tự gửi tiền, tự cung thanh khoản cho hệ thống. Thậm chí OMO (Open Market Operations – nghiệp vụ thị trường mở) còn giảm vai trò khi hệ thống được tài trợ thông qua TGKB.

Đâm ra vai trò cân đối nguồn vốn cho hệ thống lại chủ yếu do KBNN đảm nhiệm, còn SBV thì đúng nghĩa là can thiệp rất ít.

Cách điều hành này vô tình khiến chính sách tiền tệ trở nên kém hiệu quả hơn trong việc truyền dẫn. Nói thẳng ra thì khi đó có phát tín hiệu cũng chưa chắc thị trường đã phản ứng.

Có một thứ mà chính sách tiền tệ Việt Nam thiếu trong nhiều năm nay, đó là Forward Guidance (định hướng chính sách trong tương lai).

Ví dụ, nếu SBV kêu gọi các ngân hàng hạ lãi suất thì tín hiệu đó cần đi kèm hành động cụ thể, tức là phải chủ động cung thanh khoản cho hệ thống, chứ không phải chuyển vai trò đó sang KBNN.

Nếu đã xác định cuối cùng vẫn phải bơm tiền thì đáng lẽ nên vừa nói vừa làm.

Điều mình cũng khá khó hiểu là những năm trước gần như không quá quan tâm tới tỷ giá, nhưng năm nay lại đặt tỷ giá lên ưu tiên rất cao.

Nhìn chung việc điều hành còn thiếu tính đồng bộ.

Vì vậy dù SBV có kêu gọi các NHTM giảm lãi suất thì cũng rất khó để lãi suất thực sự giảm ngay.

Có một điểm trong chính sách của SBV mà mình không rõ có được nghiên cứu đầy đủ hay không, đó là độ trễ.

Gần như mọi công cụ điều hành đều có độ trễ khá lớn.

Ngay cả khi bơm tiền hôm nay thì cũng phải mất khoảng 3–4 tháng lãi suất trên TT1 (thị trường tín dụng) mới thực sự phản ánh.

Tiền luôn cần thời gian để quay vòng.

Tóm lại:

Sau khi đã nới lỏng khá nhiều tỷ lệ quản lý, cuối cùng hệ thống lại quay về bài toán thiếu nguồn vốn.

Đúng là khá nghịch lý.