“Vị thế quyết định ý thức.” Confirmation bias (thiên kiến xác nhận) đơn giản là cái bias mà người ta tìm kiếm thông tin để xác nhận những gì mình đã tin tưởng từ trước. Ví dụ, Admin nghĩ thị trường giảm, thế là đầu óc không từ mọi thủ đoạn: từ vĩ mô (macro) đến vi mô (micro), từ TA (Technical Analysis - phân tích kỹ thuật) đến FA (Fundamental Analysis - phân tích cơ bản), tìm bằng được thông tin để bảo rằng market (thị trường) xấu lắm. Lôi 7749 công cụ, từ tỷ giá, DowJones, đến Correlation (tương quan), thậm chí kéo cả Bond Yield (lợi suất trái phiếu) Nhật Bản đang tăng chóng mặt để confirm (xác nhận) market xấu thật. Đúng là “vị thế quyết định ý thức.”

Chuyện thế này, trên group Tele có một đồng chí, mỗi lần hỏi chuyện mua bán đều nói là theo cung cầu, theo số đông. Nhưng số đông mua hay bán thì không nói rõ. Hôm nay recommend (đề xuất) đứng ngoài, lý do là theo vĩ mô, thị trường còn xấu, tỷ giá tăng, khó khăn còn nhiều (dù so với mức 24,200, tỷ giá đã giảm hơn 100 pips từ đỉnh). Đây cũng là một confirmation bias điển hình.

Có một cách để tránh confirmation bias mà mình nghĩ các analyst (nhà phân tích) nên áp dụng trong phân tích “event-driven” (phân tích theo sự kiện), giống như kiểu Biden đến Việt Nam: tạo matrix (ma trận) thông tin, xem xét ngắn hạn các khía cạnh có thể tác động và đặt nó trong một “bối cảnh.” Cách này giúp tránh “vị thế quyết định ý thức.” Nghĩa là nếu mình đang short (bán khống), mà thanh khoản chung tốt, lãi suất thấp, thì vẫn phải thừa nhận nó tốt, chứ không thể bảo nó xấu. Đúng không?

P/S: Ví dụ về phân tích event (sự kiện) thay đổi LDR tháng 3/2023.